
PART 2
Hindi ko na hinayaang makalapit pa sa akin si Bianca. Ang bawat hakbang ko pabalik sa gitna ng sala ay puno ng bigat at matinding panlulumo. Natatakot ako para sa kalusugan ng aking ama. Sa bawat segundong lumipas, nakikita ko kung paano nangangatog ang tuhod ni Tatay Danilo habang nakaluhod pa rin sa basang sahig, sa tabi ng mga nabasag na piraso ng porselana.
“Marco… anak ko…” mahinang tawag ni Tatay Danilo. Umiyak siya nang napakalakas, isang tunog ng pag-iyak na hinding-hindi ko malilimutan habang buhay. Subukan niyang tumayo ngunit dahil sa panghihina ay muntik na siyang matumba.
Mabilis akong tumakbo palapit sa aking ama at sinalo ko ang kanyang manipis na katawan. Niyakap ko siya nang napakahigpit. Amoy pawis siya, madumi, at ramdam na ramdam ko ang mga buto sa kanyang likod. Sobrang nipis ng kanyang katawan, isang patunay na matagal na siyang nagtitiis ng gutom at pagmamalupit sa loob ng sarili kong pamamahay. May mga luha ring pumatak mula sa aking mga mata habang hinahalikan ko ang kanyang ulo.
“Patawarin ninyo ako, Tay… Patawarin ninyo ako at iniwan ko kayo sa mga demonyong ito,” bulong ko sa kanya. Inalalayan ko siyang maupo sa isang malinis na silya sa gilid ng sala. Sinigurado kong ligtas siya bago ko muling hinarap sina Bianca at Aling Corazon.
Ang mag-ina ay unti-unting umaatras patungo sa dulo ng sofa. Ang kanilang mga mukha na kanina lang ay puno ng kayabangan ay napalitan ngayon ng purong takot.
“Marco, anak… pakinggan mo muna ang paliwanag namin,” nanginginig na pakiusap ni Aling Corazon, habang hawak ang kamay ng kanyang anak.
“HUWAG MO AKONG TATAWAGING ANAK!” bulyaw ko sa kanya, habang nakaturo ang aking daliri sa kanilang mukha. “Isang daang libong piso ang ipinapadala ko buwan-buwan! Pinabuhay ko kayo na parang mga reyna! Binili ko ang lahat ng luho ninyo! Pero ang tatay ko, ginawa ninyong aso sa sarili naming pamamahay?!”
“Babe, please! Asawa mo ako! Patawarin mo na ako!” biglang lumuhod si Bianca sa sahig at pilit na inabot ang aking sapatos. Umiyak siya nang husto, sumisigaw ng pagmamakaawa. “M-Matigas lang kasi ang ulo ng tatay mo kaya pinagsabihan ko lang nang kaunti! Ipinapangako ko, hindi ko na uulitin! Mahal na mahal kita, Marco!”
Tinitigan ko siya nang may purong pandidiri. Umatras ako ng ilang hakbang para hindi niya ako tuluyang mahawakan. Ang mukha niyang puno ng luha ay hindi na nagdulot sa akin ng awa, kundi matinding galit.
“Mahal? Ang mahal mo lang ay ang pera ko,” malamig kong sagot. Kinuha ko ang aking cellphone mula sa aking bulsa at agad kong hinanap ang numero ng aking abogado.
Pindot ko ang screen at idinalial ko si Atty. Santos. Inilagay ko ito sa speakerphone para marinig nilang lahat ang bawat salita.
“Hello, Atty. Santos? Ako ito, si Marco,” panimula ko, habang pinapakalma ang aking boses upang maging diretso at lohikal. “Gusto kong kanselahin ang lahat ng joint accounts namin ni Bianca ngayon din. I-freeze mo ang lahat ng credit cards na nakapangalan sa kanya. At ihanda mo ang mga papeles para sa annulment at criminal charges para sa Elder Abuse at Malversation of Funds.”
“Naiintindihan ko, Engr. Marco. Gagawin ko agad ang mga hakbang na iyan ngayon na,” sagot ni Atty. Santos mula sa kabilang linya bago ko ibaba ang tawag.
“HINDI! Marco, parang awa mo na! Wala kaming pupuntahan ng nanay ko!” nagwawalang tili ni Bianca habang humahagulgol sa sahig.
“Hindi pa ako tapos,” sabi ko sa kanya nang walang kaunting emosyon. “Gusto kong pumunta kayo sa itaas at i-pack ninyo ang mga personal ninyong gamit ngayon din. Bibigyan ko kayo ng eksaktong sampung minuto bago ko kayo ipakaladkad sa mga gwardya ng subdivision palabas ng gate.”
“Marco, may karapatan kami sa bahay na ito! Conjugal property ito!” sigaw ni Aling Corazon, na sinusubukang ibalik ang kanyang tapang.
“Subukan ninyong magmatigas at titiyakin kong sa kulungan kayo matutulog ngayong gabi,” sagot ko. “At lahat ng alahas, designer bags, at mga gamit na binili ninyo gamit ang pera ko? Iiwan ninyo rito. Lalabas kayo ng bahay na ito na walang dala kundi ang mga damit na suot ninyo ngayon.”
Nagsisigaw, nagmakaawa, at nagwala ang mag-ina habang mabilis na umakyat sa itaas para kunin ang kanilang mga personal na damit. Rinig ko ang mga kalabog ng pinto mula sa ikalawang palapag, ngunit hindi ko sila pinansin. Nanatili akong nakatayo sa tabi ng aking ama, na dahan-dahan nang kumakalma ang paghinga.
Pagkalipas ng sampung minuto, bumaba silang dalawa dala ang dalawang lumang bag. Wala na ang kanilang mga mamahaling silk robes, at pinalitan ito ng mga simpleng damit. Tinawagan ko na ang security guards ng subdivision na dumating naman agad sa aming tapat ng bahay. Walang-awa silang ginabayan at itinapon ng mga gwardya sa labas ng gate ng subdivision. Iniwan ko silang umiiyak sa kalsada, walang pera, walang sasakyan, at walang mukhang maihaharap sa mga kapitbahay na nagsisimula nang magsilip sa kani-kanilang mga bintana.
Nang tumahimik ang buong bahay, binalikan ko si Tatay Danilo sa sala. Binuhat ko siya papunta sa pinakamalaki at pinakamagandang kwarto sa ikalawang palapag—ang master’s bedroom na orihinal kong inilaan para sa kanya, ngunit nalaman kong ginawa pala nilang imbakan ng mga lumang gamit habang si Tatay ay pinatira nila sa maliit at mainit na kwarto ng katulong sa likod ng kusina.
Ako mismo ang nagpaligo sa aking ama. Habang nililinis ko ang kanyang katawan, nakita ko ang mga pasa sa kanyang braso at ang labis na kapayatan ng kanyang mga binti. Mas lalo akong nakaramdam ng takot at matinding pagsisisi. Matapos ko siyang bihisan ng malinis na damit, ipinagluto ko siya ng mainit na sabaw at dahan-dahan ko siyang pinakain.
“Salamat, anak… akala ko talaga ay hindi na kita makikita bago ako mawalan ng lakas sa mundong ito,” umiiyak na sabi ni Tatay habang hawak ang kutsara.
“Huwag po kayong magsalita ng ganyan, Tay. Hindi ko na kayo iiwan. Hindi na ako aalis ng bansa,” pangako ko sa kanya habang mahigpit kong hawak ang kanyang nanginginig na mga kamay. “Dito na ako magtatayo ng negosyo. Kayong dalawa na lang ni Tatay ang pamilya ko.”
Lumipas ang tatlong araw. Araw-araw kong inaalagaan si Tatay Danilo, binibilhan ng mga masusustansyang pagkain at mga gamot para sa kanyang rayuma. Nagdala rin ako ng pribadong doktor para masuri ang kanyang kalusugan, at sinabi ng doktor na kailangan niya ng mahabang pahinga at tamang nutrisyon dahil sa matinding stress at gutom.
Habang nagpapahinga si Tatay, nagkita kami ni Atty. Santos sa kanyang opisina sa bayan upang suriin ang lahat ng mga dokumento at bank statements na nakuha ko mula sa aming joint account at sa mga personal na account na pinadalhan ko ng pera sa nakalipas na limang taon.
“Marco, may napansin akong malaking anomalya sa mga transaksyon ng asawa mo,” panimula ni Atty. Santos habang inilalatag ang mga papel sa ibabaw ng lamesa. “Bukod sa mga gastusin sa mga mall at mga mamahaling gamit, may regular na paglilipat ng pera patungo sa isang hiwalay na account buwan-buwan. Limampung libong piso kada buwan ang permanenteng ibinabawas mula sa pinapadala mo.”
Napakunot ang noo ko. Kinuha ko ang papel at tiningnan ang mga detalye.
“Kanino nakapangalan ang account na ito, Atty?” tanong ko.
“Iyan ang kakaiba, Marco. Nakapangalan ito sa isang lalaki na nagngangalang Roberto Tolentino. Kilala mo ba ang taong ito?” tanong ng abogado habang nakatingin sa akin nang diretso.
Umiling ako. “Hindi ko siya kilala. Walang kamag-anak si Bianca na may ganyang pangalan. Ang alam kong pamilya niya lang ay ang kanyang ina na si Aling Corazon.”
“Dahil sa kahina-hinalang transaksyon na ito, kumuha ako ng tulong mula sa isang kaibigang investigator upang alamin kung sino si Roberto Tolentino at kung ano ang relasyon niya sa asawa mo,” patuloy ni Atty. Santos. Inabot niya sa akin ang isang makapal na brown envelope. “Basahin mo ang laman niyan, Marco. Mukhang mas malalim pa ang problema kaysa sa iniisip natin.”
Binuksan ko ang envelope at binasa ko ang mga ulat. Habang binabasa ko ang bawat linya, naramdaman ko ang lamig na gumapang sa aking buong katawan. Ang takot at gulat na naramdaman ko noong unang gabi ng aking pag-uwi ay nadoble sa mga sandaling ito.
Ayon sa opisyal na dokumento mula sa Philippine Statistics Authority (PSA), si Bianca ay kasal na kay Roberto Tolentino pitong taon na ang nakalilipas—dalawang taon bago kami magkakilala at magpakasal sa isang simpleng civil wedding. Ginamit ni Bianca ang isang pekeng Certificate of No Marriage Record (CENOMAR) na nakuha niya mula sa isang fixer upang makapagpakasal sa akin at makuha ang aking tiwala.
Ibig sabihin, ang kasal namin ni Bianca ay walang bisa mula pa noong simula dahil sa kasong Bigamy.
Ngunit hindi lang iyon ang nakasaad sa ulat. Si Aling Corazon, na nagpapanggap na ina ni Bianca, ay hindi niya tunay na magulang. Si Aling Corazon ay ang tunay na ina ni Roberto Tolentino. Siya ang biyenan ni Bianca sa unang kasal nito.
Nagkasundo silang tatlo na magpanggap upang akitin ako, dahil alam nilang malaki ang kinikita ko bilang engineer sa Qatar. Ang isang daang libong piso na ipinapadala ko buwan-buwan ay hinahati nila: limampung libo para sa luho nina Bianca at Aling Corazon, at ang limampung libo naman ay direktang napupunta kay Roberto Tolentino na kasalukuyang nakatira sa isang malaking bahay sa Cavite.
“Isang malaking sindikato ng panloloko ang hinarap mo, Marco,” seryosong sabi ni Atty. Santos. “Hindi lang nila minaltrato ang tatay mo, kundi binalak ka rin nilang ubusan ng pera hanggang sa wala nang matira sa iyo.”
Naisip ko rin ang tungkol sa mansyon. Nagtanong ako kay Atty. Santos kung ligtas ang titulo ng bahay.
“Hinggil sa bahay na ito sa Santa Rosa, may sinubukan silang gawin noong nakaraang buwan,” sabi ni Atty. Santos. “Gumawa si Bianca ng isang pekeng Special Power of Attorney (SPA) na may piraso ng pekeng pirma mo, na nagbibigay sa kanya ng karapatang ibenta ang mansyon. May nahanap na silang buyer at nakakuha na sila ng down payment na limang milyong piso dalawang linggo bago ka dumating.”
Napatayo ako sa aking upuan. “Limang milyong piso? Ibig sabihin, naibenta na nila ang bahay ko?!”
“Huwag kang mabahala, Marco. Dito pumasok ang swerte mo,” ngumiti nang bahagya si Atty. Santos. “Ang kumpanya na bumili ng bahay ay ang ‘Danilo-Marco Holdings’. Naaalala mo ba ang kumpanyang iyon?”
Natigilan ako. Naalala ko. Noong nakaraang taon, habang nasa Qatar ako, nakatanggap ako ng isang lihim na sulat mula sa isang matandang kaibigan ni Tatay Danilo na nagtatrabaho sa munisipyo. Sinabi niya sa akin na may mga kakaibang dokumentong inaasikaso si Bianca hinggil sa lupa. Dahil doon, lihim akong nagpadala ng pera sa aking kaibigang negosyante upang magtayo ng isang dummy corporation sa ilalim ng pangalan namin ni Tatay upang magsilbing proteksyon kung sakaling may subukang gawin si Bianca sa aking mga ari-arian.
Nang subukan ni Bianca na ibenta ang bahay gamit ang pekeng SPA, ang kumpanya ko mismo ang nakabili nito sa tulong ng aking kaibigan. Ang limang milyong piso na ibinigay bilang down payment ay galing sa aking hiwalay na business account, ngunit ang perang iyon ay minarkahan na ng National Bureau of Investigation (NBI) bilang bahagi ng isang entrapment operation para sa falsification of public documents at estafa.
“Nakahanda na ang lahat ng ebidensya, Marco,” sabi ni Atty. Santos. “Kasama ang mga elemento ng pulisya at NBI, isasagawa natin ang pag-aresto sa kanila sa mismong bahay kung nasaan sila ngayon sa Cavite.”
Kinabukasan, sumama ako sa operasyon ng mga awtoridad. Sumakay kami sa tatlong magkahiwalay na sasakyan patungo sa isang eksklusibong subdivision sa Dasmariñas, Cavite. Habang bumabiyahe kami, ang aking isip ay puno ng halo-halong emosyon. Naalala ko ang lahat ng hirap ko sa Qatar, ang mga gabi na hindi ako makatulog dahil sa pag-aalala sa kanila, habang sila naman pala ay nagtatawanan at ginagamit ang aking pinaghirapan para sa kanilang totoong pamilya.
Nang makarating kami sa tapat ng isang malaking dalawang palapag na bahay, hinarangan ng mga pulis ang labas ng gate. Bumaba ang mga opisyal at malakas na kumatok sa main door.
Pagkalipas ng ilang sandali, bumukas ang pinto. Tumambad sa amin si Bianca, na nakasuot pa rin ng isa sa mga mamahaling damit na binili gamit ang aking pera. Sa loob ng sala, nakita ko si Aling Corazon na nanonood ng telebisyon, at isang lalaki na katamtaman ang katawan na agad kong kinilala bilang si Roberto Tolentino mula sa mga larawan ng investigator.
Nang makita ako ni Bianca kasama ang mga armadong pulis at si Atty. Santos, biglang nabitawan ang baso ng juice na hawak niya. Nanlaki ang kanyang mga mata sa matinding gulat.
“M-Marco?! Ano ang ginagawa mo rito?!” sigaw ni Bianca, habang sinusubukang isara ang pinto ngunit mabilis na humarang ang mga pulis.
“Bianca Tolentino, Roberto Tolentino, at Corazon Tolentino, kayo ay arestado sa mga kasong Bigamy, Falsification of Public Documents, Grand Theft, at Syndicated Estafa,” malakas na pahayag ng pinuno ng mga pulis habang ipinapakita ang opisyal na warrant of arrest na nilagdaan ng hukom.
Mabilis na pumasok ang mga pulis sa loob ng sala upang puksain ang anumang tangkang pagtakas. Nilapitan agad ng dalawang pulis si Roberto at pinusasan ang kanyang mga kamay. Sumigaw naman si Aling Corazon at nagsimulang magwala, pilit na itinutulak ang mga awtoridad.
“Wala kaming kasalanan! Pera ni Marco ang ginamit namin pero asawa niya si Bianca!” sigaw ni Aling Corazon habang pilit na inilalayo ang kanyang mga kamay.
“Tumahimik ka, matanda!” sagot ng pulis habang mahigpit siyang hinahawakan.
Lumapit sa akin si Bianca, umiiyak nang husto at pilit na lumuluhod sa aking harapan kahit hinahawakan na siya ng isang babaeng pulis.
“Marco, patawarin mo ako! Pinilit lang ako ni Roberto! Siya ang may gusto ng lahat ng ito dahil may utang siya sa mga maling tao! Mahal kita, Marco, totoong minahal kita!” pagmamakaawa ni Bianca habang umaagos ang kanyang mga luha.
Tinitigan ko siya nang diretso sa kanyang mga mata, ngunit wala na akong nakitang kahit anong bahagi ng babaeng pinakasalan ko noon. Ang nakikita ko na lamang ay isang kriminal na sumira sa buhay ng aking ama.
“Huwag mo nang gamitin ang salitang mahal, Bianca,” malamig kong sabi sa kanya. “Ginamit ninyo ako. Ginawa ninyong alipin ang tatay ko habang nagpapakasarap kayo rito sa Cavite. Titiyakin ko na sa loob ng kulungan kayo magsasama-samang tatlo sa loob ng napakahabang panahon.”
Walang nagawa sina Bianca kundi ang magsumigaw at umiyak habang unti-unti silang isinasakay sa likod ng sasakyan ng pulis. Ang mga kapitbahay sa subdivision ay lumabas na rin at pinapanood ang buong eksena ng kanilang pagka-aresto. Dahil sa bigat ng kasong Syndicated Estafa at Falsification, walang inirekomendang piyansa ang korte para sa kanilang pansamantalang kalayaan.
Matapos ang operasyon, kinausap ako ni Atty. Santos sa labas ng bahay.
“Ang bahay na ito sa Cavite ay opisyal na nating ipapasara at isasailalim sa asset forfeiture,” paliwanag ni Atty. Santos. “Dahil napatunayan sa imbestigasyon na ang perang ipinambili rito ay galing sa mga iligal na transaksyon at sa mga perang ninakaw sa iyo, legal na ililipat ang pagmamay-ari nito sa pangalan mo bilang danyos.”
“Salamat, Atty. Santos. Sa wakas, nakuha rin natin ang hustisya,” sagot ko habang nakatingin sa malaking bahay na ngayon ay lalagyan na ng police line.
Makalipas ang isang buwan, naging tahimik at maayos ang buhay namin ni Tatay Danilo sa aming mansyon sa Santa Rosa, Laguna. Ang lahat ng mga bakas ng nakaraan, kabilang ang mga gamit nina Bianca, ay tuluyan ko nang ipinamahagi at itinapon upang tuluyang magsimula muli.
Isang hapon, pumunta ako sa likod ng bahay kung saan may maliit na garden. Nakita ko si Tatay Danilo na nakaupo sa isang komportableng tumba-tumba, habang umiinom ng imported na kape na dinala ko galing Qatar at suot ang gintong relo na aking regalo. Masigla na ang kanyang kulay, maayos ang kanyang gupit, at wala na ang takot sa kanyang mga mata tuwing may naririnig siyang yabag ng paa.
“Tay, kumusta po ang pakiramdam ninyo ngayon?” tanong ko sabay patong ng aking kamay sa kanyang balikat.
Lumingon sa akin si Tatay Danilo at ngumiti nang napakaluwag.
“Mabuti na ang pakiramdam ko, Marco. Wala na ang sakit ng mga tuhod ko dahil sa mga binili mong gamot. Salamat, anak, dahil binalikan mo ako,” sagot ni Tatay habang hinahawakan ang aking kamay.
Niyakap ko siya nang mahigpit. Sa bawat segundong kasama ko ang aking ama, napagtanto ko na ang limang taon kong sakripisyo sa ibang bansa ay hindi tuluyang nawalan ng kabuluhan. Bagamat dinala ako ng tadhana sa isang mapait na katotohanan tungkol sa aking pinakasalan, binigyan naman ako nito ng pagkakataon na mailigtas ang tanging tao na tunay na nagpahalaga at nagpalaki sa akin mula noong bata pa ako.
Ang pera at ang mga ari-arian ay madaling kikitain muli sa pamamagitan ng bagong engineering consultancy firm na sinisimulan ko na rito sa Pilipinas. Ngunit ang katahimikan, kaligtasan, at ang mga ngiti sa mukha ng aking ama ay isang bagay na hinding-hindi ko na muling ipagpapalit o hahayaang makuha ng kahit sinong tao sa mundong ito.