“Ako po ang kumuha ng sobre, Mama,” sabi ni Yana nang tawagan ko siya. Hindi siya dinukot ni Dennis at hindi rin niya pinilit. Ilang linggo na raw niyang napapansin ang mga kapsulang ibinibigay sa akin ng kaniyang ama. Isang gabi, nakita niyang binubuksan ni Dennis ang mga iyon at pinapalitan ang laman ng maputing pulbos mula sa boteng walang tatak. Kinuha ni Yana ang isang bote at itinago sa kaniyang silid. Nang marinig niyang naghahanap si Dennis ng asul na sobre, naunahan niya ito sa punong tanggapan. “Nasaan ka ngayon?” tanong ko. “Kasama ko po si Ate Mercy sa lumang sangay natin.” Sinabi kong ikandado nila ang pinto at hintayin si Atty. Guevarra. Maliit na kalamangan iyon. Nasa amin ang bote, rekording at mga kasulatang magpapatunay na gusto ni Dennis ang negosyo. Ngunit dumating ang resulta mula sa laboratoryo. Walang lason ang kapsulang ipinadala ko. Karaniwang bitamina lamang iyon. Tiningnan ako ni Dennis mula sa kabilang dulo ng silid. “Ano?” nakangisi niyang tanong. “Akala mo nilalason kita?” Hindi ko sinabi ang tungkol sa boteng hawak ni Yana. Pagkalabas niya, ipinaliwanag ni Dra. Salazar na ang pinsala sa atay ko ay hindi rin tugma sa pagkalason mula sa kapsula. May ibang sangkap sa dugo ko—isang gamot na karaniwang ibinibigay sa pamamagitan ng ugat. “Naospital ka ba nitong nakaraang buwan?” tanong niya. Tatlong linggo bago iyon, ipinasok ako ni Dennis sa isang pribadong klinika matapos akong himatayin sa bahay. Dalawang oras akong nakakabit sa suwero. Siya ang pumili sa klinika at siya rin ang pumirma sa lahat ng papeles. Pinahanap ko kay Atty. Guevarra ang pangalan ng klinika. Nakasara na raw iyon kinabukasan matapos akong palabasin. Ang may-ari ay si Dr. Renato Arceo, ang lalaking palaging kausap ni Dennis sa telepono. Hindi pala sa pagkain o bitamina inilagay ang sangkap. Ginamit lamang ang mga kapsula upang doon ako tumingin. Muling tumawag si Yana. May natagpuan daw siya sa asul na sobre na hindi ko inilagay roon. Isang kopya iyon ng kasunduan sa bentahan ng pangunahing gusali ng panaderya sa halagang ₱42 milyon. May pirma ko sa ibaba, pero peke iyon. Ang nakabili ay isang bagong kompanyang pag-aari ng kapatid ni Dennis. May kalakip ding tala ng tatlong padala—tig-₱600,000 kay Dr. Arceo. “Kunan mo ng larawan ang lahat,” utos ko. “Ipadala mo agad kay Attorney.” Biglang naputol ang tawag. Makalipas ang ilang segundo, nagpadala si Ate Mercy ng maikling bidyo. Nakita ko si Dennis sa labas ng lumang sangay kasama ang dalawang lalaki. Pinipilit nilang buksan ang bakal na pinto. Hindi ko maintindihan kung paano siya nakarating doon gayong ilang minuto pa lamang mula nang lumabas siya sa silid ko. Saka ko napansin ang oras sa bidyo. Kinunan iyon isang oras na ang nakalipas. Ibig sabihin, ang lalaking kausap ko sa ospital matapos dumating ang resulta ay hindi maaaring si Dennis—maliban kung ipinadala lamang ni Ate Mercy ang bidyo nang huli. Tinawagan ko siya, pero patay na ang telepono niya. Inutusan ko si Atty. Guevarra na pumunta agad sa lumang sangay. Tumayo rin ako kahit umiikot ang paningin ko. Hinarangan ako ni Dra. Salazar. “Kapag umalis ka, maaaring bumigay ang katawan mo.” “Nandoon ang anak ko.” Bago ako makarating sa pinto, pumasok ang isang nars na may dalang bagong suwero. Walang pangalan ang supot. “Utos po ni Dr. Arceo,” sabi niya. Hinablot ni Dra. Salazar ang tubo bago niya naikabit. “Hindi nagtatrabaho rito si Dr. Arceo.” Tumakbo palabas ang nars. Naiwan ang kaniyang kariton. Sa ibabang lalagyan, nakita namin ang telepono ni Yana at ang singsing niya. May bagong bidyo sa screen. Nakaupo si Yana sa loob ng bodega, nakatali ang mga kamay. Katabi niya si Ate Mercy na walang malay. Lumitaw si Dennis sa likod nila at itinaas ang boteng walang tatak. “Dalhin mo ang orihinal na testamento at pumirma ka sa bentahan,” sabi niya. “Kapag nagsama ka ng pulis, si Yana ang tuturukan ko ng gamot na pumatay sa atay mo.” Tiningnan ko ang orasan. Dalawang araw at dalawampung oras na lamang ang natitira sa akin. Isinara ko ang pinto ng silid at inabot kay Atty. Guevarra ang lihim na susi. “Simulan mo ang ikalawang bahagi ng plano.”
Mabilis na lumayo ang mga yabag ni Marco sa pasilyo.
Napatingin si Don Leandro sa pinto.
“Marco!”Walang sumagot.
Hinawakan niya ang maliit na susi na galing sa likod ng medalyon.
Ako naman ay hindi pa rin makapaniwalang nakikita niya ako.
“Bakit kayo nagpanggap na bulag?”
Hindi siya sumagot agad.
Isinara niya ang pinto.
Pagkatapos ay inilagay niya ang kuwintas sa mesa.
“Dahil may nagnanakaw sa bahay na ito.”
“Pera?”
“Hindi pera.”
Tumingin siya sa litrato ni Doña Celeste.
“Mga dokumento.”
Nanlamig ako.
“Anong dokumento?”
“Bago namatay si Celeste, sinabi niyang may ebidensiya siyang matagal nang itinatago. Ebidensiyang may kinalaman sa bahay-ampunan sa Guimaras.”
Tinuro ko ang lumang larawan.
“Kasama si Nanay?”
Tumango siya.
“Si Rosa ang huling taong pinagkatiwalaan niya.”
Napahawak ako sa rosaryo.
“Pero namatay si Nanay na walang sinabi sa akin.”
“Baka pinoprotektahan ka niya.”
“Sa ano?”
Tumingin si Don Leandro sa pinto.
“Kay Marco.”
Parang may humigpit sa dibdib ko.
“Pamangkin ninyo siya.”
“At iyon ang dahilan kung bakit mahirap tanggapin.”
Lumapit siya sa lumang aparador ni Doña Celeste.
May maliit na bakal na kahon sa ibabang bahagi.
Ilang beses ko na iyong nilinis.
Akala ko dekorasyon lamang.
Ipinapasok ni Don Leandro ang susi.
Ayaw bumukas.
Pinihit niya pakaliwa.
Wala.
Pakanan.
May narinig kaming mahinang klik.
Bumukas ang kahon.
Sa loob ay walang pera.
Walang alahas.
Kundi tatlong lumang ledger.
Isang sobre.
At isang maliit na cassette tape.
Kinuha ni Don Leandro ang unang ledger.
Nakasulat sa pabalat:
ST. AGNES CHILDREN’S HOME — DONATIONS 1998–2006
Binuklat niya.
May mga pangalan ng donor.
Mga halaga.
Mga lagda.
Tapos may isang kolum na paulit-ulit na binilugan ng pulang tinta.
TRANSFERRED TO VILLAREAL FOUNDATION HOLDING ACCOUNT.
“Foundation ninyo?”
Tumango siya.
“Pero hindi ko alam na may ganitong transfers.”
Pinakita niya ang mga halaga.
₱1.2 milyon.
₱800,000.
₱2.4 milyon.
Paulit-ulit.
Taon-taon.
“Para saan dapat ang pera?”
“Pagkain. Gamot. Scholarship. Renovation.”
“Pero napunta sa holding account?”
“Ganito ang lumalabas.”
Binuksan namin ang pangalawang ledger.
Mas malala.
May listahan ng mga batang iniwan sa ampunan.
Sa gilid ng ilan, may code.
F-17
F-21
F-32
At katabi ng bawat code, may halagang nakasulat.
₱150,000.
₱200,000.
₱350,000.
Napatingin ako kay Don Leandro.
“Ano ‘yan?”
Hindi siya sumagot.
Pero nakita kong namutla siya.
Kinuha niya ang sobre.
Sa loob ay may sulat ni Doña Celeste.
Hindi mahaba.
Binasa niya nang malakas.
“Leandro, kung makita mo ito, ibig sabihin hindi ko na naayos ang kasalanang pinabayaan nating mangyari.”
Napatingin siya sa akin.
Nagpatuloy siya.
“Ang foundation ay hindi lamang nilimas. Ginamit ito para maglipat ng mga bata sa mga pamilyang nagbayad nang walang legal na proseso.”
Napahawak ako sa mesa.
“Anong ibig sabihin?”
“Illegal adoption.”
Mahina ang boses ni Don Leandro.
Parang hindi niya kayang sabihin nang mas malakas.
Naramdaman kong nanginginig ang mga daliri ko.
“Kasama si Nanay?”
Mabilis niyang binuklat ang listahan.
Hinahanap namin ang pangalan ni Rosa.
Wala.
Pero may isang pangalang pamilyar.
ROSALINDA MERCADO — CARETAKER ASSISTANT
Nanay ko.
Sa tabi ng pangalan niya ay may sulat-kamay:
WITNESS. REFUSED TO SIGN.
Napapikit ako.
Kaya pala.
Hindi siya batang nasa ampunan.
Nagtatrabaho pala roon.
Pero sa larawan, bakit parang kasama siya sa mga bata?
Tumingin ako muli.
Mas bata si Nanay.
Siguro labing-anim o labing-pito.
“Bata pa siya noon.”
Tumango si Don Leandro.
“Maraming batang lumaki roon ang nanatili bilang helper.”
Kinuha niya ang cassette.
“Wala na tayong player.”
“Meron sa storage room.”
Mabilis akong bumaba.
Pagbalik ko, narinig kong may kalabog sa ibaba.
Sumigaw si Don Leandro.
“Belen!”
Tumakbo ako sa hagdan.
Nasa sala si Marco.
May hawak siyang kahon.
At nakabukas ang pintuan sa likod niya.
“Marco!”
Huminto siya.
Nang makita niya ang maliit na susi sa kamay ni Don Leandro, nag-iba ang mukha niya.
“Hindi mo dapat nakita ‘yan.”
Don Leandro lumapit.
“Ano ang kinatatakutan mo?”
“Wala.”
“Bakit ka tumatakbo?”
“May trabaho ako.”
“Bitawan mo ang kahon.”
Hindi gumalaw si Marco.
Kinuha ni Don Leandro ang cellphone niya.
“Tatawag ako ng pulis.”
Biglang natawa si Marco.
“Pulis?”
Malaki ang ngiti niya pero malamig ang mga mata.
“Tito, sa tingin mo ba ligtas kang tumawag ng pulis?”
Nanahimik si Don Leandro.
“Ano ang ibig mong sabihin?”
“Akala mo ba wala kang pananagutan sa foundation?”
“Wala akong alam sa mga transfer.”
“Pero pangalan mo ang nasa papeles.”
Iyon ang unang pagkakataon na nakita kong natakot si Don Leandro.
Marco humakbang palapit.
“Kapag lumabas ang mga ledger, kasama kang lulubog.”
Napatingin ako kay Don Leandro.
Hindi siya nagsalita.
Marco ngumiti.
“Mas mabuting sunugin natin lahat.”
Inilapag niya ang kahon sa mesa.
May laman itong maliit na bote ng gasolina.
Nanlamig ako.
“Baliw ka ba?”
Marco tumingin sa akin.
“Ikaw ang dapat hindi nandito.”
“Bakit?”
“Dahil kung hindi dahil sa rosaryo mo, tapos na sana ito.”
Hinawakan ko ang kuwintas.
“Anong ginawa ng nanay ko sa’yo?”
Doon nawala ang ngiti niya.
“Marami.”
Tumaas ang boses ko.
“Ano?”
“Siya ang nagtago ng susi.”
“Bakit?”
“Dahil gusto niyang sirain ang pamilya namin.”
Don Leandro sumingit.
“Hindi.”
Tumingin siya kay Marco.
“Dahil may gusto siyang ilabas na katotohanan.”
Marco napailing.
“Tito, wala kang alam.”
“Then tell me.”
Tahimik.
Biglang may tunog ng sasakyan sa labas.
May dumating.
Napalingon kaming lahat.
Marco agad kinuha ang bote.
Ako ang unang kumilos.
Tinulak ko ang kahon palayo.
Nabagsak ang bote.
Kumalat ang gasolina sa sahig.
Marco sinunggaban ako.
“Bitawan mo!”
Hinila niya ang kuwintas sa leeg ko.
Napunit ang strap ng uniporme ko.
Don Leandro sumugod.
Hindi ko inaasahan.
Malakas pa rin siya.
Tinulak niya si Marco palayo.
Sumalpok si Marco sa mesa.
Nahulog ang mga ledger.
Kasabay noon, bumukas ang pintuan.
Dalawang security personnel ang pumasok.
Kasunod ang abogado ni Don Leandro.
“Sir!”
Itinuro niya si Marco.
“Huwag ninyo siyang palabasin.”
Marco nagwala.
“Hindi ninyo ako maaaring ikulong dito!”
“Hindi ka namin ikukulong,” sabi ni Don Leandro.
“Tatawagin natin ang pulis.”
At sa pagkakataong iyon, wala nang pag-aalinlangan sa boses niya.
Dumating ang pulis makalipas ang dalawampung minuto.
Kinuha nila ang gasolina.
Ledger.
Cassette.
At cellphone ni Marco.
Pero bago siya dalhin, lumingon siya sa akin.
“Hindi mo alam kung sino talaga nanay mo.”
Namutla ako.
“Ano?”
Ngumiti siya.
“Tanungin mo kung bakit ayaw niyang bumalik sa Guimaras.”
Isinakay siya sa sasakyan.
Hindi ko maalis sa isip ko ang sinabi niya.
Kinagabihan, gumagana pa pala ang lumang cassette player sa storage.
Nilinis ko ang ulo nito.
Ipinasok namin ang tape.
Una, puro static.
Pagkatapos ay boses ni Doña Celeste.
Mahina.
Pagod.
“Rosa, kung maririnig mo ito, ibig sabihin hindi na kita kayang protektahan.”
Napatigil ako.
Si Don Leandro umupo.
Nagpatuloy ang recording.
“Alam kong galit ka sa akin. Tama ka. Matagal akong nanahimik.”
May tunog na parang umiiyak.
“Ginamit ni Gregorio ang foundation para magbenta ng mga dokumento ng mga bata sa mayayamang pamilya.”
Tumingin ako kay Don Leandro.
“Gregorio?”
Kapatid niya.
Ama ni Marco.
Patay na tatlong taon.
Nagpatuloy ang tape.
“Hindi lang pera ang kinuha niya. Binago niya ang mga birth record. Gumawa ng pekeng death certificate. At may mga batang inilipat na parang gamit.”
Nanginig ang kamay ko.
“Rosa, kinuha mo ang mga ledger dahil gusto mong iligtas ang isang batang babae.”
Nag-static.
Pagkatapos bumalik ang boses.
“Ang batang iyon ay may code na F-21.”
Mabilis naming binuksan ang ledger.
Hinahanap ang F-21.
Nandoon.
F-21 — FEMALE — 6 MONTHS OLD
Sa ilalim:
TRANSFER REQUESTED — VILLAREAL PRIVATE HOUSEHOLD
Napalunok ako.
“Villareal household?”
Don Leandro namutla.
Binasa niya ang kasunod.
REQUESTOR: GREGORIO VILLAREAL
PAYMENT: ₱300,000
Walang pangalan ng bata.
May bagong pangalan lamang.
MARIANNE VILLAREAL
Napatingin ako kay Don Leandro.
“May Marianne sa pamilya ninyo?”
Dahan-dahan siyang umupo.
“Anak ni Gregorio.”
“Nasaan siya?”
“Patay na.”
“Kailan?”
“Dalawampu’t apat na taon na ang nakalipas.”
Napakunot ang noo ko.
“Ano’ng nangyari?”
“Sinabi nilang namatay sa pulmonya.”
Mabilis kong binalikan ang ledger.
May sulat sa gilid.
TRANSFER FAILED — CHILD REMOVED BY ROSA M.
Nanginginig ang tuhod ko.
“Nanay ko ang kumuha sa bata?”
Mukhang ganoon.
Pero saan niya dinala?
Muling tumunog ang tape.
“Rosa, kapag nabasa mo ito, sana alam mong tama ang ginawa mo. Hindi sila maaaring bumili ng bata at burahin ang tunay niyang pangalan.”
Huminga si Doña Celeste.
“Ingatan mo si Maya.”
Napatigil ako.
Maya.
Pangalan ko bago ako ipinarehistro bilang Belen Maya Cruz.
Sinabi ni Mama noon, pinili lang niya ang pangalawang pangalan kong Maya dahil paborito niya iyon.
Bakit nasa tape?
Lumapit ako sa cassette player.
“Hindi…”
Nagpatuloy ang boses.
“Kapag ligtas na siya, ilayo mo sa mga Villareal.”
Napaatras ako.
Don Leandro tumayo.
“Belen…”
Umiling ako.
“Huwag.”
Pero alam ko na kung saan patungo.
Hinabol pa namin ang natitirang dokumento.
Sa sobre, may isa pang nakatiklop na papel.
Birth record.
Luma.
May bahagyang punit.
INFANT FEMALE
Biological mother:
CELESTE ARAGON
Biological father:
Blangko.
Napatitig ako.
Doña Celeste?
“Imposible.”
Don Leandro hinawakan ang mesa.
“Celeste never had a child.”
Pero may kasunod na dokumento.
Hospital record.
Delivery.
Confidential.
Nanganak si Celeste bago pa sila ikasal ni Don Leandro.
Ang bata ay ipinadala sa St. Agnes.
Si Gregorio ang nag-ayos.
At kalaunan, sinubukan niyang kunin iyon gamit ang pekeng adoption para magamit sa inheritance arrangement ng pamilya.
Rosa intervened.
Kinuha niya ang bata.
At pinalaki bilang sarili.
Hindi ko na kayang tumayo.
“Ang bata…”
Don Leandro tumingin sa akin.
Hindi ko na kailangang marinig ang sagot.
Ako iyon.
Kinumpirma ng DNA makalipas ang isang linggo.
Hindi si Rosa ang biological mother ko.
Si Doña Celeste.
At si Don Leandro…
Hindi ko alam kung ano siya sa akin.
Asawa ng biological mother ko.
Pero hindi ama.
Binigyan niya ako ng pagpipilian.
“Kung gusto mong umalis, maiintindihan ko.”
Hindi ako sumagot.
“Kung gusto mong magalit, karapatan mo.”
Tumingin ako sa larawan ni Mama.
Si Rosa.
Ang babaeng nagpalaki sa akin.
Nagtrabaho.
Nagtiis.
Nag-ipon para mapagamot si Junjun.
Siya ang nanay ko.
Walang DNA ang makakabura niyon.
“Hindi ako galit kay Mama.”
“Hindi mo dapat.”
“Ako ang dahilan kaya siya nagtago?”
“Oo.”
Napaluha ako.
Ilang taon siyang natakot dahil sa akin.
At hindi niya sinabi.
Hindi para magsinungaling.
Para protektahan ako.
Lumabas din ang buong kuwento ni Marco.
Ang ama niyang si Gregorio ang namahala sa foundation noon.
Nang mamatay ito, si Marco ang nakakita sa lumang financial records.
Sa halip na isumbong, ipinagpatuloy niya ang pagtatakip.
Dahil may natitira pang mga ari-arian na nakuha gamit ang perang ninakaw sa foundation.
Kung mabubuksan ang ledger, maaaring mabawi ang lahat.
Kaya siya natakot sa susi.
At kaya pala ilang buwan nang may nawawalang dokumento sa mansiyon.
Siya ang kumuha.
Ang kunwaring pagkabulag ni Don Leandro ay bitag.
Gusto niyang malaman kung sino ang pumapasok sa silid ni Celeste.
Ang kuwintas naman ay pain.
Akala niya, kung sino ang interesado sa sikreto ay gagalawin iyon.
Hindi niya inasahang ako ang makakakita ng koneksyon.
“Sinubukan n’yo ako,” sabi ko.
“Lahat.”
“Kasama ako.”
“Oo.”
“Masakit iyon.”
“Alam ko.”
Hindi siya humingi ng tawad agad.
Binigyan niya ako ng oras.
Kinabukasan, siya mismo ang nagbayad ng buong operasyon ni Junjun.
Tumanggi ako.
Pero sinabi niya,
“Hindi ito kapalit ng katahimikan mo.”
“Then why?”
Tumingin siya sa larawan ni Celeste.
“Kung buhay siya, gagawin niya rin.”
Hindi ko kayang sagutin iyon.
Naoperahan si Junjun.
Naging matagumpay.
Habang nasa recovery room siya, may iniabot sa akin ang abogado ni Don Leandro.
Will ni Doña Celeste.
Lumang-luma.
Hindi pa na-amend.
Sa unang pahina, malinaw ang nakasulat.
Kung matagpuan ang kanyang anak, ililipat dito ang isang trust fund.
Halaga:
₱47 milyon.
Napaupo ako.
“Hindi ko tatanggapin.”
Don Leandro nakangiti lang.
“Hindi ko inaasahang sasabihin mong oo agad.”
“Hindi ako naghanap ng pera.”
“Alam ko.”
“Gusto ko lang gumaling si Junjun.”
“Alam ko.”
Huminga ako.
“Paano kung ayoko?”
“Nasa pangalan mo pa rin.”
“Then donate it.”
Nagtaka siya.
“Saan?”
“Sa St. Agnes.”
Tahimik siya.
“May mga batang nandun ngayon na baka wala ring pambayad sa operasyon, gamot, o paaralan.”
Nagtagal bago siya nagsalita.
“Sigurado ka?”
“Hindi lahat.”
Napangiti ako.
“Mag-iwan kayo ng sapat para kay Junjun.”
Tumawa siya sa unang pagkakataon.
“Practical.”
“Kasambahay ako. Kailangan practical.”
Ngumiti rin ako.
Makalipas ang anim na buwan, muling binuksan ang kaso ng St. Agnes.
Ilang matatandang empleyado ang nagbigay ng testimonya.
May mga pamilyang nalaman na peke pala ang ilang lumang adoption records.
May mga ari-ariang na-freeze.
Si Marco ay naharap sa kasong obstruction, attempted destruction of evidence, at paggamit ng pekeng corporate documents.
Hindi lahat ng sugat na ginawa ng pamilya Villareal ay naayos.
Pero nagsimula.
Ako naman ay hindi lumipat sa mansiyon.
Ayokong biglang mabuhay na parang ibang tao.
Bumalik ako sa maliit naming bahay ni Junjun.
Pero hindi na ako kasambahay.
Nag-aral ako ng caregiving at bookkeeping gamit ang bahagi ng trust.
Pagkatapos, tumulong ako sa bagong foundation na itinayo para sa mga batang may medical needs.
Pinangalanan namin iyon kay Rosa.
Hindi kay Celeste.
Nang tanungin ako ni Don Leandro kung bakit, sinabi ko,
“Si Celeste ang nagbigay sa akin ng buhay.”
Tumingin ako sa litrato ni Mama.
“Pero si Rosa ang nagturo sa akin kung paano mabuhay.”
Hindi siya tumutol.
Isang taon pagkatapos ng lahat, pumunta kami sa Guimaras.
Ako.
Junjun.
At Don Leandro.
May lumang puno ng mangga sa likod ng dating St. Agnes.
Doon daw madalas umupo si Mama noong dalagita pa siya.
Naglagay ako ng maliit na plaka.
PARA KAY ROSA MERCADO CRUZ
NA PUMILI NG TAMA KAHIT WALANG NAKAKAKITA.
Habang nagdarasal ako, napansin kong may maliit na ukit sa likod ng lumang bangko.
Parehong sampaguita.
May putol na talulot.
Tinawag ko si Don Leandro.
“May isa pang simbolo.”
Hinawi namin ang lumot.
Sa ilalim ng bangko ay may nakatagong metal compartment.
At sa loob, isang sobre.
Nakasulat:
PARA KAY MAYA — HUWAG BUKSAN HANGGA’T HINDI MO ALAM KUNG SINO KA.
Nanginginig kong binuksan iyon.
May isang birth certificate.
Hindi iyong nakita namin sa mansiyon.
Mas luma.
At may pangalan na sa bahagi ng ama.
Binasa ko.
Napatingin ako kay Don Leandro.
Nawala ang kulay ng mukha niya.
Hindi ko kayang magsalita.
Dahil ang pangalang nasa birth certificate ay kanya.
Pero may nakalakip pang DNA report na ginawa ni Rosa bago siya namatay.
Leandro Villareal: hindi tugma bilang biological father.
Gregorio Villareal: 99.98% probability of paternity.
Ibig sabihin, ang lalaking nagbenta sana sa akin sa ilegal na adoption network… ay ang sarili kong ama.